METAALUNIEVOORWAARDEN

Algemene voorwaarden uitgegeven door Koninklijke Metaalunie (ondernemersorganisatie voor het 

midden- en kleinbedrijf in de metaal) aangeduid als METAALUNIEVOORWAARDEN, gedeponeerd ter griffie 

van de rechtbank te Rotterdam op 1 januari 2014. Uitgave van Koninklijke Metaalunie, Postbus 2600, 

3430 GA Nieuwegein

ãKoninklijke Metaalunie

Artikel 1: Toepasselijkheid

1.1.   Deze voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen die een lid van Koninklijke 

Metaalunie doet, op alle overeen- komsten die hij sluit en op alle overeenkomsten die hiervan

het gevolg kunnen zijn, een en ander voor zover het Metaal- unielid aanbieder dan wel leverancier 

is.

Artikel 7: Prijswijziging

7.1.   Opdrachtnemer mag een stijging van kostprijsbepalende fac- toren die is opgetreden na het 

sluiten van de overeenkomst aan opdrachtgever doorberekenen.

7.2.   Opdrachtgever is gehouden de prijsstijging zoals bedoeld in lid 1 van dit artikel naar keuze 

van opdrachtnemer op een

12.2. Keurt opdrachtgever het werk niet goed dan is hij verplicht dit onder opgave van redenen 

schriftelijk kenbaar te maken aan opdrachtnemer. Opdrachtgever dient opdrachtnemer in de 

gelegenheid te stellen het werk alsnog op te leveren.

12.3. Opdrachtgever vrijwaart opdrachtnemer voor aanspraken van derden voor schade aan niet 

opgeleverde delen van het werk

16.4. Bij overtreding van het bepaalde uit de leden 1 en/of 2 van artikel is opdrachtgever aan 

opdrachtnemer een boete v schuldigd  van  €  250,-  per  dag  met  een  maximum

€ 25.000,-.  Deze  boete  kan  naast  schadevergoeding

grond van de wet worden gevorderd.

Artikel 17: Betaling

1.2.   Het Metaalunielid dat deze voorwaarden gebruikt wordt aan- geduid als opdrachtnemer. De 

wederpartij wordt aangeduid als opdrachtgever.

1.3.   Bij strijdigheid tussen de inhoud van de tussen opdrachtgever en opdrachtnemer gesloten 

overeenkomst en deze voor- waarden, gaan de bepalingen uit de overeenkomst voor.

1.4.   Deze voorwaarden mogen uitsluitend worden gebruikt door

Metaalunieleden.

Artikel 2: Aanbiedingen

2.1.   Alle aanbiedingen zijn vrijblijvend.

2.2.   Als opdrachtgever aan opdrachtnemer gegevens, tekeningen en dergelijke verstrekt, mag 

opdrachtnemer uitgaan van de juistheid en volledigheid hiervan en zal hij zijn aanbieding hierop 

baseren.

2.3.  De in de aanbieding genoemde prijzen zijn gebaseerd op levering af fabriek, “ex works”, 

vestigingsplaats opdrachtne- mer, conform Incoterms 2010. De prijzen zijn exclusief om- 

zetbelasting en verpakking.

2.4.  Als opdrachtgever de aanbieding van opdrachtnemer niet aanvaardt, heeft opdrachtnemer het 

recht alle kosten die hij heeft gemaakt om zijn aanbieding te doen bij opdrachtgever in rekening te 

brengen.

Artikel 3: Rechten van intellectuele eigendom

3.1.  Tenzij schriftelijk anders is overeengekomen, behoudt op- drachtnemer de auteursrechten en 

alle rechten van industri- ele eigendom op de door hem gedane aanbiedingen, ver- strekte  

ontwerpen,  afbeeldingen,  tekeningen, (proef)modellen, programmatuur en dergelijke.

3.2.   De rechten op de in lid 1 van dit artikel genoemde gegevens blijven eigendom van 

opdrachtnemer ongeacht of aan op- drachtgever voor de vervaardiging ervan kosten in rekening zijn 

gebracht. Deze gegevens mogen zonder voorafgaande uitdrukkelijke  schriftelijke  toestemming  van  

opdrachtnemer niet worden gekopieerd, gebruikt of aan derden getoond. Opdrachtgever  is  aan  

opdrachtnemer  per  overtreding  van deze bepaling een direct opeisbare boete verschuldigd van

€ 25.000,-.  Deze  boete  kan  naast  schadevergoeding  op grond van de wet worden gevorderd.

3.3.  Opdrachtgever moet de aan hem verstrekte gegevens als bedoeld in lid 1 van dit artikel op 

eerste verzoek binnen een door opdrachtnemer gestelde termijn retourneren. Bij over- treding van 

deze bepaling is opdrachtgever aan opdrachtne- mer een direct opeisbare boete verschuldigd van € 

1.000,- per dag. Deze boete kan naast schadevergoeding op grond van de wet worden gevorderd.

Artikel 4: Adviezen en verstrekte informatie

4.1.   Opdrachtgever kan geen rechten ontlenen aan adviezen en informatie die hij van opdrachtnemer 

krijgt als deze geen be- trekking hebben op de opdracht.

4.2.   Als opdrachtgever aan opdrachtnemer gegevens, tekeningen en dergelijke verstrekt, mag 

opdrachtnemer bij de uitvoering van de overeenkomst uitgaan van de juistheid en volledig- heid 

hiervan.

4.3.   Opdrachtgever vrijwaart opdrachtnemer voor elke aanspraak van derden met betrekking tot het 

gebruik van door of na- mens opdrachtgever verstrekte adviezen, tekeningen, bere- keningen, 

ontwerpen, materialen, monsters, modellen en dergelijke.

Artikel 5: Levertijd / uitvoeringsperiode

5.1.   De levertijd en/of uitvoeringsperiode worden door opdracht- nemer bij benadering 

vastgesteld.

5.2.   Bij de vaststelling van de levertijd en/of uitvoeringsperiode gaat opdrachtnemer ervan uit 

dat hij de opdracht kan uitvoe- ren onder de omstandigheden die hem op dat moment be- kend zijn.

5.3.   De levertijd  en/of uitvoeringsperiode  gaan  pas in wanneer over alle commerciële en 

technische details overeenstem- ming is bereikt, alle noodzakelijke gegevens, definitieve en 

goedgekeurde tekeningen en dergelijke in het bezit zijn van opdrachtnemer, de overeengekomen 

(termijn)betaling is ont- vangen én aan de noodzakelijke voorwaarden voor de uit- voering van de 

opdracht is voldaan.

5.4.  a. Als er sprake is van andere omstandigheden dan op- drachtnemer bekend waren toen hij de 

levertijd en/of uit- voeringsperiode vaststelde, kan hij de levertijd en/of uit- voeringsperiode 

verlengen met de tijd die hij nodig heeft om de opdracht onder deze omstandigheden uit te voeren. 

Als de werkzaamheden niet in de planning van opdracht- nemer kunnen worden ingepast, zullen deze 

worden uit- gevoerd zodra zijn planning dit toelaat.

b. Als er sprake is van meerwerk worden de levertijd en/of uitvoeringsperiode verlengd met de tijd 

die opdrachtnemer nodig heeft om de materialen en onderdelen daarvoor te (laten) leveren en om het 

meerwerk te verrichten. Als het meerwerk niet in de planning van opdrachtnemer kan worden ingepast, 

zullen de werkzaamheden worden uit- gevoerd zodra zijn planning dit toelaat.

c. Als er sprake is van opschorting van verplichtingen door

opdrachtnemer worden de levertijd en/of uitvoeringsperio- de verlengd met de duur van de 

opschorting. Als voortzet- ting van de werkzaamheden niet in de planning van op- drachtnemer kan 

worden ingepast, zullen de werkzaam- heden worden uitgevoerd zodra zijn planning dit toelaat.

d. Als er sprake is van onwerkbaar weer worden de levertijd en/of uitvoeringsperiode verlengd met 

de daardoor ontsta- ne vertraging.

5.5.  Opdrachtgever is gehouden alle kosten die opdrachtnemer maakt als gevolg van een vertraging 

in de levertijd en/of uit- voeringsperiode zoals vermeld in lid 4 van dit artikel te vol- doen.

5.6.   Overschrijding van de levertijd en/of uitvoeringsperiode geeft in geen geval recht op 

schadevergoeding of ontbinding.

Artikel 6: Risico-overgang

6.1.   Levering vindt plaats af fabriek, “ex works”, vestigingsplaats opdrachtnemer, conform 

Incoterms 2010. Het risico van de zaak gaat over op het moment dat opdrachtnemer deze ter 

beschikking stelt aan opdrachtgever.

6.2.  Ongeacht het bepaalde in lid 1 van dit artikel kunnen op- drachtgever en opdrachtnemer 

overeenkomen dat opdracht- nemer voor het transport zorgt. Het risico van opslag, laden, transport 

en lossen rust in dat geval op opdrachtgever. Op- drachtgever kan zich tegen deze risico’s 

verzekeren.

6.3.   Als sprake is van inruil en opdrachtgever in afwachting van aflevering van de nieuwe zaak de 

in te ruilen zaak onder zich houdt, blijft het risico van de in te ruilen zaak bij opdrachtge- ver 

tot het moment dat hij deze in het bezit heeft gesteld van opdrachtnemer. Als opdrachtgever de in 

te ruilen zaak niet kan leveren in de staat waarin deze verkeerde toen de over- eenkomst werd 

gesloten, kan opdrachtnemer de overeen- komst ontbinden.

van de onderstaande momenten te voldoen:

a. als de prijsstijging zich voordoet;

b. tegelijk met betaling van de hoofdsom;

c. bij de eerstvolgende overeengekomen betalingstermijn.

Artikel 8: Overmacht

8.1.  Opdrachtnemer heeft het recht de nakoming van zijn ver- plichtingen op te schorten als hij 

door overmacht tijdelijk is verhinderd zijn contractuele verplichtingen jegens opdracht- gever na 

te komen.

8.2.   Onder overmacht wordt onder meer verstaan de omstandig- heid dat leveranciers, 

onderaannemers van opdrachtnemer of door opdrachtnemer  ingeschakelde transporteurs niet of niet 

tijdig voldoen aan hun verplichtingen, het weer, aardbe- vingen,  brand,  stroomstoring,  verlies,  

diefstal  of  verloren gaan van gereedschappen of materialen, wegblokkades, sta- kingen of 

werkonderbrekingen en import- of handelsbeper- kingen.

8.3.   Opdrachtnemer is niet meer bevoegd tot opschorting als de tijdelijke onmogelijkheid tot 

nakoming meer dan zes maan- den heeft geduurd. Opdrachtgever en opdrachtnemer kunnen de 

overeenkomst na afloop van deze termijn met onmiddellij- ke ingang beëindigen, maar uitsluitend 

voor dat deel van de verplichtingen dat nog niet is nagekomen.

8.4.   Indien er sprake is van overmacht en nakoming blijvend on- mogelijk is of wordt, zijn beide 

partijen gerechtigd om de overeenkomst met onmiddellijke ingang te beëindigen voor dat deel van de 

verplichtingen dat nog niet is nagekomen.

8.5.   Partijen hebben geen recht op vergoeding van de als gevolg van de opschorting of de 

beëindiging in de zin van dit artikel geleden of te lijden schade.

Artikel 9: Omvang van het werk

9.1.   Opdrachtgever  moet  ervoor  zorgen  dat  alle vergunningen,

ontheffingen en andere beschikkingen die noodzakelijk zijn om het werk uit te voeren tijdig zijn 

verkregen. Opdrachtgever is verplicht op eerste verzoek van opdrachtnemer een af- schrift van de 

hiervoor genoemde bescheiden aan hem toe te zenden.

9.2.   In de prijs van het werk zijn niet begrepen:

a. de  kosten  voor  grond-,  hei-,  hak-,  breek-,  funderings-,

metsel-, timmer-, stukadoors-, schilder-, behangers-, her- stelwerk of ander bouwkundig werk;

b. de kosten voor aansluiting van gas, water, elektriciteit of andere infrastructurele 

voorzieningen;

c. de kosten ter voorkoming of beperking van schade aan op of bij het werk aanwezige zaken;

d. de kosten voor afvoer van materialen, bouwstoffen of af- val;

e. reis- en verblijfkosten.

Artikel 10: Wijzigingen in het werk

10.1. Wijzigingen in het werk resulteren in ieder geval in meer- of minderwerk als:

a. er sprake is van een wijziging in het ontwerp, de specifica- ties of het bestek;

b. de door opdrachtgever verstrekte informatie niet overeen- stemt met de werkelijkheid;

c. geschatte hoeveelheden meer dan 10% afwijken.

10.2. Meerwerk wordt berekend op basis van de prijsbepalende factoren die gelden op het moment dat 

het meerwerk wordt verricht. Minderwerk wordt verrekend op basis van de prijs- bepalende factoren 

die golden op het moment van het sluiten van de overeenkomst.

10.3. Opdrachtgever is gehouden de prijs van het meerwerk zoals bedoeld in lid 1 van dit artikel 

naar keuze van opdrachtnemer op een van de onderstaande momenten te voldoen:

a. als het meerwerk zich voordoet;

b. tegelijk met betaling van de hoofdsom;

c. bij de eerstvolgende overeengekomen betalingstermijn.

10.4. Als de som van het minderwerk dat van het meerwerk over- treft, mag opdrachtnemer bij de 

eindafrekening 10% van het verschil bij opdrachtgever in rekening brengen. Deze bepa- ling geldt 

niet voor minderwerk dat het gevolg is van een ver- zoek van opdrachtnemer.

Artikel 11: Uitvoering van het werk

11.1. Opdrachtgever  zorgt  ervoor  dat  opdrachtnemer  zijn  werk- zaamheden ongestoord en op het 

overeengekomen tijdstip kan verrichten en dat hij bij de uitvoering van zijn werkzaam-

heden de beschikking krijgt over de benodigde voorzienin- gen, zoals:

a. gas, water en elektriciteit;

b. verwarming;

c. afsluitbare droge opslagruimte;

d. op grond van de Arbowet en -regelgeving voorgeschreven voorzieningen.

11.2. Opdrachtgever  draagt  het  risico  en  is  aansprakelijk  voor schade in verband met 

verlies, diefstal, verbranding en be- schadiging van zaken van opdrachtnemer, opdrachtgever en 

derden, zoals gereedschappen, voor het werk bestemde ma- terialen of bij het werk gebruikt 

materieel, die zich bevinden op de plaats waar de werkzaamheden worden verricht of op een andere 

overeengekomen plaats.

11.3. Opdrachtgever  is  gehouden  zich  adequaat  te  verzekeren tegen de risico’s genoemd in lid 

2 van dit artikel. Opdracht- gever dient daarnaast te zorgen voor verzekering van het werkrisico 

van te gebruiken materieel. Opdrachtgever dient opdrachtnemer op eerste verzoek een kopie van de 

betref- fende verzekering(en) en een bewijs van betaling van de premie te sturen. Als er sprake is 

van schade is opdrachtge- ver verplicht dit onverwijld bij zijn verzekeraar te melden ter verdere 

behandeling en afwikkeling.

11.4. Als opdrachtgever zijn verplichtingen zoals omschreven in de vorige leden van dit artikel 

niet nakomt en daardoor vertra- ging in de uitvoering van de werkzaamheden ontstaat, zullen de 

werkzaamheden worden uitgevoerd zodra opdrachtgever alsnog aan al zijn verplichtingen voldoet en de 

planning van opdrachtnemer  dit  toelaat.  Opdrachtgever  is  aansprakelijk voor alle voor 

opdrachtnemer uit de vertraging voortvloeiende schade.

Artikel 12: Oplevering van het werk

12.1. Het werk wordt als opgeleverd beschouwd in de volgende gevallen:

a. als opdrachtgever het werk heeft goedgekeurd;

b. als het werk door opdrachtgever in gebruik is genomen.

Neemt opdrachtgever een deel van het werk in gebruik

dan wordt dat gedeelte als opgeleverd beschouwd;

c. als opdrachtnemer schriftelijk aan opdrachtgever heeft meegedeeld dat het werk is voltooid en 

opdrachtgever niet binnen 14 dagen na de mededeling schriftelijk kenbaar heeft gemaakt of het werk 

al dan niet is goedgekeurd;

d. als opdrachtgever het werk niet goedkeurt op grond van kleine gebreken of ontbrekende onderdelen 

die binnen 30 dagen kunnen worden hersteld of nageleverd en die inge-

bruikname van het werk niet in de weg staan.

veroorzaakt door het gebruik van reeds opgeleverde delen van het werk.

Artikel 13: Aansprakelijkheid

13.1. In geval van een toerekenbare tekortkoming is opdrachtne-

mer gehouden zijn contractuele verplichtingen alsnog na te komen.

13.2. De verplichting tot schadevergoeding van opdrachtnemer op grond van welke wettelijke 

grondslag ook, is beperkt tot die schade waartegen opdrachtnemer uit hoofde van een door of ten  

behoeve  van  hem  gesloten  verzekering  verzekerd  is, maar is nooit hoger dan het bedrag dat in 

het betreffende ge- val door deze verzekering wordt uitbetaald.

13.3. Als opdrachtnemer  om welke reden dan ook geen beroep toekomt op de beperking van lid 2 van 

dit artikel, is de ver- plichting tot schadevergoeding beperkt tot maximaal 15% van de totale 

opdrachtsom (exclusief btw). Als de overeenkomst bestaat uit onderdelen of deelleveringen, is de 

verplichting tot schadevergoeding beperkt tot maximaal 15% (exclusief btw) van de opdrachtsom van 

dat onderdeel of die deellevering.

13.4. Niet voor vergoeding in aanmerking komt:

a. gevolgschade.  Onder  gevolgschade wordt onder meer verstaan  stagnatieschade,  

productieverlies,  gederfde winst, transportkosten en reis- en verblijfkosten. Op- drachtgever kan 

zich indien mogelijk tegen deze schade verzekeren;

b. opzichtschade. Onder opzichtschade wordt onder andere

verstaan schade die door of tijdens de uitvoering van het werk wordt toegebracht aan zaken waaraan 

wordt gewerkt of aan zaken die zich bevinden in de nabijheid van de plaats waar wordt gewerkt. 

Opdrachtgever kan zich des- gewenst tegen deze schade verzekeren;

c. schade veroorzaakt door opzet of bewuste roekeloosheid van hulppersonen of niet leidinggevende 

ondergeschikten van opdrachtnemer.

13.5. Opdrachtnemer is niet aansprakelijk voor schade aan door of namens opdrachtgever aangeleverd 

materiaal als gevolg van een niet deugdelijk uitgevoerde bewerking.

13.6. Opdrachtgever vrijwaart opdrachtnemer voor alle aanspraken van derden wegens 

productaansprakelijkheid als gevolg van een gebrek in een product dat door opdrachtgever aan een 

derde is geleverd en dat (mede) bestond uit door opdracht- nemer geleverde producten en/of 

materialen. Opdrachtgever is gehouden alle voor opdrachtnemer in dit verband geleden schade 

waaronder de (volledige) kosten van verweer te ver- goeden.

Artikel 14: Garantie en overige aanspraken

14.1. Tenzij schriftelijk anders is overeengekomen staat opdracht- nemer voor een periode van zes 

maanden na (op)levering in

voor de goede uitvoering van de overeengekomen prestatie. Als een afwijkende garantietermijn is 

overeengekomen, zijn de overige leden van dit artikel eveneens van toepassing.

14.2. Als de overeengekomen prestatie niet deugdelijk is geweest, zal opdrachtnemer de keuze maken 

of hij deze alsnog deug- delijk uitvoert of opdrachtgever crediteert voor een evenredig deel van de 

factuur. Kiest opdrachtnemer voor het alsnog deugdelijk uitvoeren van de prestatie, bepaalt hij 

zelf de wijze en het tijdstip van uitvoering. Bestond de overeengekomen prestatie (mede) uit het 

bewerken van door opdrachtgever aangeleverd materiaal, dan dient opdrachtgever voor eigen rekening 

en risico nieuw materiaal aan te leveren.

14.3. Onderdelen  of materialen  die door  opdrachtnemer  worden hersteld of vervangen, moeten door 

opdrachtgever aan hem worden toegezonden.

14.4. Voor rekening van opdrachtgever komen:

a. alle transport- of verzendkosten;

b. kosten voor demontage en montage;

c. reis- en verblijfkosten.

14.5. Opdrachtgever moet opdrachtnemer in alle gevallen de gele- genheid bieden een eventueel 

gebrek te herstellen of de be- werking opnieuw uit te voeren.

14.6. Opdrachtgever kan alleen een beroep doen op garantie na- dat hij aan al zijn verplichtingen 

ten opzichte van opdracht- nemer heeft voldaan.

14.7. a. Geen garantie wordt gegeven als gebreken het gevolg zijn van:

-   normale slijtage;

-   onoordeelkundig gebruik;

-   niet of onjuist uitgevoerd onderhoud;

-   installatie,  montage,  wijziging  of  reparatie  door  op- drachtgever of door derden;

-   gebreken aan of ongeschiktheid van zaken afkomstig van, of voorgeschreven door opdrachtgever;

-   gebreken aan of ongeschiktheid van door opdrachtge-

ver gebruikte materialen of hulpmiddelen. b. Geen garantie wordt gegeven op:

-   geleverde zaken die niet nieuw waren op het moment van levering;

-   het keuren en repareren van zaken van opdrachtgever;

-   onderdelen waarvoor fabrieksgarantie is verleend.

14.8. Het bepaalde in de leden 2 t/m 7 van dit artikel is van over- eenkomstige toepassing bij 

eventuele aanspraken van op- drachtgever op grond van wanprestatie, non-conformiteit of welke 

andere grondslag dan ook.

14.9. Opdrachtgever  kan  rechten  uit  hoofde  van  dit  artikel  niet overdragen.

Artikel 15: Klachtplicht

15.1. Opdrachtgever kan op een gebrek in de prestatie geen be- roep meer doen, als hij hierover 

niet binnen veertien dagen nadat hij het gebrek heeft ontdekt of redelijkerwijs had beho- ren te 

ontdekken schriftelijk bij opdrachtnemer heeft ge- klaagd.

15.2. Opdrachtgever moet klachten over de hoogte van het fac- tuurbedrag, op straffe van verval van 

alle rechten, binnen de betalingstermijn schriftelijk bij opdrachtnemer hebben inge- diend.  Als de 

betalingstermijn  langer  is dan dertig  dagen, moet opdrachtgever uiterlijk binnen dertig dagen na 

factuur- datum schriftelijk hebben geklaagd.

Artikel 16: Niet afgenomen zaken

16.1. Opdrachtgever  is verplicht na afloop van de levertijd en/of uitvoeringsperiode de zaak of 

zaken die onderwerp zijn van de overeenkomst op de overeengekomen plaats af te nemen.

16.2. Opdrachtgever dient alle medewerking te verlenen die rede- lijkerwijs van hem kan worden 

verwacht teneinde opdracht- nemer tot aflevering in staat te stellen.

16.3. Niet afgenomen zaken worden voor rekening en risico van opdrachtgever opgeslagen.

dit

er- van op

17.1. Betaling wordt gedaan op de plaats van vestiging van op- drachtnemer of op een door 

opdrachtnemer aan te wijzen re- kening.

17.2. Tenzij   anders  overeengekomen   vindt  betaling   als  volgt plaats:

a. bij balieverkoop contant;

b. bij termijnbetaling:

-   40% van de totale prijs bij opdracht;

-   50% van de totale prijs na aanvoer van het materiaal of als de levering van materiaal niet in 

de opdracht is be- grepen na aanvang van de werkzaamheden;

-   10% van de totale prijs bij oplevering;

c. in alle overige gevallen binnen dertig dagen na factuurda- tum.

17.3. Als opdrachtgever zijn betalingsverplichting niet nakomt is hij verplicht om, in plaats van 

betaling van de overeengekomen geldsom, te voldoen aan een verzoek van opdrachtnemer om 

inbetalinggeving.

17.4. Het  recht  van  opdrachtgever  om  zijn  vorderingen  op  op- drachtnemer te verrekenen of 

om op te schorten is uitgeslo- ten, tenzij er sprake is van faillissement van opdrachtnemer of de 

wettelijke schuldsanering op opdrachtnemer van toe- passing is.

17.5. Ongeacht  of opdrachtnemer  de overeengekomen  prestatie volledig heeft uitgevoerd, is alles 

wat opdrachtgever uit hoof- de van de overeenkomst aan hem verschuldigd is of zal zijn onmiddellijk 

opeisbaar als:

a. een betalingstermijn is overschreden;

b. het faillissement of de surseance van betaling van op- drachtgever is aangevraagd;

c. beslag op zaken of vorderingen van opdrachtgever wordt gelegd;

d. opdrachtgever (vennootschap) wordt ontbonden of geli- quideerd;

e. opdrachtgever (natuurlijk persoon) het verzoek doet te worden toegelaten tot de wettelijke 

schuldsanering, onder curatele wordt gesteld of is overleden.

17.6. Wanneer betaling niet heeft plaatsgevonden binnen de over- eengekomen betalingstermijn, is 

opdrachtgever direct rente aan opdrachtnemer verschuldigd. De rente bedraagt 12% per jaar, maar is 

gelijk aan de wettelijke rente als deze hoger is. Bij de renteberekening wordt een gedeelte van de 

maand gezien als een volle maand.

17.7. Opdrachtnemer is bevoegd zijn schulden aan opdrachtgever te verrekenen met vorderingen van 

aan opdrachtnemer geli- eerde ondernemingen op opdrachtgever. Daarnaast is op- drachtnemer bevoegd 

zijn vorderingen op opdrachtgever te verrekenen met schulden van aan opdrachtnemer gelieerde 

ondernemingen aan opdrachtgever. Verder is opdrachtnemer bevoegd zijn schulden aan opdrachtgever te 

verrekenen met vorderingen op aan opdrachtgever gelieerde ondernemingen. Onder gelieerde 

ondernemingen worden de ondernemingen die tot dezelfde groep, in de zin van artikel 2:24b BW, beho- 

ren, en een deelneming in de zin van artikel 2:24c BW ver- staan.

17.8. Indien  betaling niet  heeft  plaatsgevonden  binnen  de over- eengekomen betalingstermijn is 

opdrachtgever aan op- drachtnemer alle buitengerechtelijke kosten verschuldigd met een minimum van 

€ 75,-.

Deze kosten worden berekend op basis van de volgende ta- bel (hoofdsom incl. rente):

over de eerste                    €    3.000,-   15% over het meerdere tot        €    6.000,-   

10% over het meerdere tot        €  15.000,-     8%

over het meerdere tot        €  60.000,-     5%

over het meerdere vanaf   €  60.000,-     3%

De werkelijk gemaakte buitengerechtelijke kosten zijn ver- schuldigd, als deze hoger zijn dan uit 

bovenstaande bereke- ning volgt.

17.9. Als opdrachtnemer in een gerechtelijke procedure in het ge- lijk wordt gesteld, komen alle 

kosten die hij in verband met deze procedure heeft gemaakt voor rekening van opdracht- gever.

Artikel 18: Zekerheden

18.1. Ongeacht  de  overeengekomen   betalingscondities   is  op- drachtgever verplicht op eerste 

verzoek van opdrachtnemer een naar diens oordeel voldoende zekerheid voor betaling te verstrekken. 

Als opdrachtgever hier niet binnen de gestelde termijn aan voldoet, raakt hij direct in verzuim. 

Opdrachtne-

mer heeft in dat geval het recht de overeenkomst te ontbin- den en zijn schade op opdrachtgever te 

verhalen.

18.2. Opdrachtnemer  blijft eigenaar van geleverde zaken zolang opdrachtgever:

a. tekortschiet of tekort zal schieten in de nakoming van zijn verplichtingen uit deze of andere 

overeenkomsten;

b. vorderingen die voortvloeien uit het niet nakomen van bo-

vengenoemde overeenkomsten, zoals schade, boete, ren- te en kosten, niet heeft voldaan.

18.3. Zolang  er  op geleverde  zaken  een  eigendomsvoorbehoud rust, mag opdrachtgever deze buiten 

zijn normale bedrijfsuit- oefening niet bezwaren of vervreemden.

18.4. Nadat opdrachtnemer zijn eigendomsvoorbehoud heeft inge- roepen, mag hij de geleverde zaken 

terughalen. Opdrachtge- ver zal daartoe alle medewerking verlenen.

18.5. Opdrachtnemer heeft op alle zaken die hij uit welke hoofde ook onder zich heeft of zal 

krijgen en voor alle vorderingen die hij op opdrachtgever heeft of mocht krijgen ten opzichte van 

een ieder die daarvan afgifte verlangt een pandrecht en een retentierecht.

18.6. Als  opdrachtgever,  nadat  de  zaken  conform  de  overeen- komst door opdrachtnemer aan hem 

zijn geleverd, aan zijn verplichtingen heeft voldaan, herleeft het eigendomsvoorbe- houd ten 

aanzien van deze zaken als opdrachtgever zijn ver- plichtingen uit een later gesloten overeenkomst 

niet nakomt.

Artikel 19: Beëindiging van de overeenkomst

Als opdrachtgever de overeenkomst wil beëindigen zonder dat er sprake is van een tekortkoming van 

opdrachtnemer en op- drachtnemer hiermee instemt, wordt de overeenkomst met we- derzijds goedvinden 

beëindigd. Opdrachtnemer heeft in dat ge- val recht op vergoeding van alle vermogensschade zoals 

gele- den verlies, gederfde winst en gemaakte kosten.

Artikel 20: Toepasselijk recht en bevoegde rechter

20.1. Het Nederlands recht is van toepassing.

20.2. Het Weens  koopverdrag  (C.I.S.G.) is niet  van toepassing, evenmin als enige andere 

internationale regeling waarvan uitsluiting is toegestaan.

20.3. Alleen de Nederlandse burgerlijke rechter die bevoegd is in de vestigingsplaats van 

opdrachtnemer neemt kennis van geschillen, tenzij dit in strijd is met het dwingend recht. 

Opdrachtnemer mag van deze bevoegdheidsregel afwijken en de wettelijke bevoegd- heidsregels 

hanteren.